Avala – Najniža šumadijska planina – Šta obići i videti

0
184
Avala
Foto: @dron.moviedesign - Avala

Planina Avala se nalazi u Šumadiji, na oko 16,5 kilometara južno od Beograda. Drugi naziv za ovu planinu je Kula stražarnica, jer se svojom visinom izdvaja u ovom delu Srbije. Predstavlja severni kraj šumadijske grede, koja se od Rudnika provlači kroz nisku Šumadiju i predstavlja razvođe između slivova Save i Dunava. Najviši vrh Avale je Žrnov, sa 511 metara nadmorske visine.

Istorija i mit o Zlatnom runu Avale

Planina Avala je još u srednjem veku bila poznata zahvaljujući kvalitetnim rudama koje su ljudi iskopavali na njoj, a to su olovo, srebro, gvožđe, cinobarit, živa i nekoliko plemenitih metala. Mineral avalit je dobio ime po Avali, jer je pronađen upravo na ovoj planini. Nakon što je planina proglašena za mesto sa zaštićenim životnim prostorom interesovanje ljudi za odlazak na nju je poraslo. Takođe, izgrađena je i železnica, što je ljudima olakšavalo put do nje.

Osim što je Avala bila bogata svim pomenutim rudama, za nju se vezuje još jedan mit. Prema pričama, Argonauti su krenuli put ove planine u potrazi za zlatnim runom. Po epu Apolonija sa Rodosa, Argonauti su lađom doplovili do Deliblatske peščare, odakle su krenuli na Avalu. Verovali su da je zlatno runo sakriveno na samom vrhu planine.

Danas je Avala jedno od najatraktivnijih mesta za sve Beograđane koji žele da odmore od gradskog asfalta i uživaju u prirodi i zelenilu. Takođe, veliki broj ljudi koji se nađe u Beogradu ili prolazi tuda, svrati da obiđe znamenitosti koje se nalaze na ovoj planini.

Avala – Zaštićeno prirodno dobro

Skupština grada Beograda je 2007. godine proglasila Avalu zaštićenim prirodnim dobrom. Ukupna površina zaštićene teritorije iznosi 489 hektara. Bitnost ove planine među prvima je uvideo knez Miloš 1859. godine. On je doneo odluku da se planina Avala zagradi i zaštiti, a 1936. godine, Avala je proglašena nacionalnim parkom. Narodna skupština menja odluku 1946. godine i proglašava planinu za dobro od opšteg značaja.

Na zaštićenom području Avale postoji oko 600 biljnih vrsta. Može se pronaći dosta lekovitog bilja, a pojedine vrste predstavljaju prirodne retkosti (zanovet, zlatan i zelenika). Avala je pošumljena samoniklim drvećem, a na jednom delu se nalazi i borova šuma. Najveći deo planine, oko 70%, čine zelene površine.

Planina Avala se može pohvaliti sa osam izvora čiste vode, od kojih su najpoznatiji Ledinac, Sakinac, Kamenac i Vranovac. Na ovim mestima se bez razmišljanja možete osvežiti čistom izvorskom vodom. Najpoznatiji izvor je Sakinac, sa kojeg je korišćena voda u fabrici piva Dorđa Vajferta. Tako je i nastalo ime izvora, po nazivu za burad za vodu sa dva točka.

Šta obići na Avali?

1. Avalski Toranj predstavlja najvišu građevinu tog tipa na Balkanu. Visok je 204,8 metara i zvanično je otvoren 21. aprila 2010. godine. Prvi Avalski Toranj, nalazio se na malo višoj poziciji od ovog današnjeg, ali je na veliku žalost srušen 1999. godine za vreme NATO agresije. Današnji toranj je izgrađen po ugledu na svog prethodnika, ali je viši za jedan metar. Osim što je Avalski TV toranj atrakcija, sam za sebe, sa njega se pruža pogled na veliki deo Srbije. Do vrha tornja se dolazi liftovima, a tamo se nalaze dvogledi koji nam pružaju neverovatan pogled sa svih strana. U određenim situacijama, kada je vetar dovoljno jak, možete osetiti blago ljuljanje tornja. U blizini tornja nalazi se i hram posvećen despotu Stefanu Lazareviću.

U video prilogu ispod možete videti kako izgleda Avalski toranj iz vazduha:

2. Spomenik neznanom junaku nalazi se na 15-ak minuta pešačenja od tornja, na samom vrhu planine, na mestu gde se nekada nalazio stari grad Žrnov. Do spomenika se dolazi kroz aleju okruženu zelenilom. Kompleks je otvoren 28. juna 1938. godine i delo je vajara Ivana Meštorovića. Spomenik je izgrađen u formi grčkog hrama. U podzemnoj prostoriji se nalaze posmrtni ostaci nepoznatog vojnika. Prvobitno, spomenik su 1922. godine podigli meštani okolnih sela u čast nepoznatog ratnika koji je poginuo u Prvom svetskom ratu. Na ulazu su monumentalni stubovi u vidu ženskih figura u narodnim nošnjama. Skulpture simbolizuju majke vojnika i ujedinjene narode Kraljevine Jugoslavije. Figure majki predstavljaju: Šumadinku, Panonku (Vojvođanku), Crnogorku, Kosovku, Dalmatinku, Zagorku, Slovenku i Makedonku. Samo Srbija poseduje Spomenik neznanom junaku, dok sve ostale učesnice Prvog svetskog rata imaju spomenik neznanom vojniku.

3. Spomenik sovjetskim ratnim veteranima je podignut 1965. godine. Posvećen je članovima sovjetske vojne delegacije koja je poginula u avionskoj nesreći na Avali 19. oktobra 1964. godine, kada je avion udario u vrh planine. Spomenik simbolično izgleda kao slomljeno avionsko krilo.

Planina Avala

Naša poseta Avali

Prethodne godine proveli smo jedan dan na Avali. Malo je reći da smo bili oduševljeni svime što smo videli. Posetili smo Avalski Toranj, Spomenik neznanom junaku, Spomenik sovjetskim vojnim veteranima i usput prošetali stazicama koje vode kroz šume. Poseta ovom mestu predstavlja neverovatan doživljaj. Pogled sa Avalskog Tornja zauvek ostaje u pamćenju, a Spomenik neznanom junaku i aleja koja ga okružuje, čine da se osećate kao da ste u raju. Sve je savršeno sređeno, mnogo zelenila sa svih strana. Ono što je takođe za pohvalu, jeste da je nemoguće videti niti jedan opušak cigarete ili papirić na zemlji. Sve je čisto i pedantno. Svakome ko ima mogućnost da poseti ovo mesto, toplo preporučujemo da provede dan na Avali.

Ukoliko želite da pročitate još zanimljivih članaka o drugim planinama u Srbiji, kliknite ovde.

POSTAVI ODGOVOR

Unesite svoj komentar !
Unesite svoje ime